احزاب در افغانستان

 

تشكيل حزب و حزب گرايي از اثرات مشروطيت در افغانستان بود. نخستين جرقه هاي آن از حدود صد سال پيش و در عصر امير حبيب الله خان زده شد.

انجمن سراج الاخبار، جمعيت سري ملي و حزب سري دربار، جزء نخستين احزابي بودند كه در آن دوره بوجود آمدند. بين سالهاي 1326 تا 1345 هجري شمسي گرايش به تشكيل حزب رشد فراواني پيدا كرد به شكلي كه احزاب (( ويش زلميان)) ، (( حزب وطن )) ، (( حزب سري اتحاد )) و (( حزب دمكراتيك خلق افغانستان )) در آن دوره به وجود آمدند.

پس از كودتاي 7 ثور 1357 ه.ش و بدنبال آن گسترش مبارزات عليه حكومت، حزب و حزب گرايي وارد مرحله تازه اي شد. به شكلي كه احزاب جهادي با مضامين اسلامي عمدتا در پاكستان و ايران تشكيل شدند و با در پيش گيري راه مسلحانه، به مقابله با دولت مركزي پرداختند. اين احزاب كه از لحاظ كميت فراوان بودند ( در سال 1369 تعداد آنان به 120 حزب ميرسيد) در سالهاي آخر سقوط دولت كابل،‌ به ائتلافهايي با يكديگر دست پيدا كردند و در دو قالب ائتلاف هفتگانه پاكستان و ائتلاف هشتگانه در ايران باقي ماندند.

پس از سقوط دولت كابل و قدرت گيري احزاب جهادي تا روي كار آمدن طالبان، چند حزب عمده با ماهيت قومي در افغانستان به رقابت و جنگ با يكديگر پرداختند.

بدنبال سقوط طالبان و تشكيل دولت موقت به رياست حامد كرزي در سال 1380، تشكيل حزب و حزب گرايي وارد مرحله جديدي شد. به شكلي كه احزاب صوري و عمدتا با پسوند ملي و اسلامي وارد چرخه سياسي كشور شدند. با توجه به ضعف زيربناهاي اجتماعي و فرهنگي و اقتصادي و تاريخي حزب و حزب گرايي در كشور، حجم زياد و مقدار فراوان اين احزاب بسيار بيشتر از ظرفيت سياسي كشور به نظر مي رسد.

بر اساس اعلام وزارت عدليه از اوايل سال 1381 تا سال 1384، 78 حزب مجوز فعاليت دريافت كرده اند و 17 حزب هنوز موفق به دريافت مجوز نگرديده اند. جدول زير بر اساس لست اين احزاب تنظيم شده است: 

 

احزابی که مجوزفعالیت گرفته اند

 

 

رديف

       نام حزب

 نام رهبر حزب

           آدرس و شماره تلفون

1

حزب جمهوریخواهان افغانستان

صبغت الله سنجر

سرک ششم قلعه فتح الله کوچه زینبیه 070275107

2

تحریک وحدت ملی افغانستان

سلطان محمود غازی

چهارراهی صدارت مقابل سرک وزارت داخله 079210998

3

حزب استقلال افغانستان

غلام فاروق نجرابی

پنصد فامیلی خیرخانه جوارشفاخانه( دالفاروق معالجوی کلینیک079333448

4

حزب همبستگی ملی جوانان افغانستان ( همجا)

محمد جمیل کرزی

شهرنو چهارراهی حاجی یعقوب به طرف شهید کوچه  سو م دست راست خانه دوم079327888-070278126

5

حزب وحدت ملی افغانستان

عبدلرشید جلیلی

مکرویان  سوم بلاک اول اپارتمان 24

6

حزب ملی وحدت اقوام اسلامی افغانستان

محمد شاه خوگیانی

قریه بهادر علیاخوگیانی ولایت ننگرهار

7

حزب کار و توسعه  افغانستان

ذوالفقار

کارته 4 سرک دوم  داخل کوچه070293176

8

نهضت همبستگی ملی افغانستان

پیر سید اسحق گیلانی

سرک 4 قلعه فتح الله ناحیه 10  خانه نمبر459 تلفون079300045

9

محاذ ملی  اسلامی افغانستان

سید احمد گیلانی

ملالی وات سرک وزارت داخله پهلوی سفارت هندوستان070231345

10

نهضت ازادی و دموکراسی  افغانستان

عبدالرقیب جاویدكوهستانی

کارته 4 پهلوی  لیسه  سوریا070281953

11

افغان سوسیال دموکرات (افغان ملت)

انورالحق احدی

 

نادرپشتون منزل 3 کلوب بانک ملی  079218599و 070224793

12

حرکت اسلامی افغانستان

محمدعلی جاوید

شهر نو قلعه فتح الله سرک 4    079343998

13

حزب افغانستان  واحد

محمد واصل رحیمی

قصبه خانه سازی  بلاک 11 آپارتمان 54 تلفون 070251925

14

حزب سعادت مردم افغانستان

محمد زبیر پیروز

بلاکهای میدان هوایی بلاک 13 اپارتمان اول  070204878 و070204878

15

حزب حرکت ملی وحدت افغانستان

محمد نادر آتش

سرک 4 تایمنی تلفون  070254884و079445501

16

حزب حفاظت ازحقوق  بشر وانکشاف افغانستان

بریالی نصرتی

پل سرخ مقابل کتابخانه دارلقران 070288088

17

حزب ملی افغانستان

عبدالرشید آرین

مکرویان اول بلاک12 اپارتمان 4 تلفون070298392

18

حزب کنگره ملی افغانستان

عبداللطیف پدرام

کابل –ناحیه دهم ،دوا خانه قلعه موسی خانه 207 -079352659

19

دافغانستان دسولی غورخنگ گوند

شهنوا زتنی

کلوله پشته پهلوی هوتل دوست079311523

20

حزب حرکت اسلامی مردم افغانستان

الحاج سید حسین انوری

قلعه فتح اله بین سرک دوم و سوم 070200486

21

حزب عدالت اسلامی افغانستان

محمدکبیر مرزبان

ناحیه 4 باغ بالا جنب سینما آریوب 079312641

22

حزب رسالت مردم افغانستان

نور اقا روئینی

مکرویان  اول  079316751

23

حزب رفاه مردم  افغانستان

میا گل وثیق

مکرویان سوم بلاک 19  اپارتمان31 تلفون 079325625 و 079215852

24

حزب صلح ووحدت ملی

عبدالقادر امامی

ناحیه 10 ایستگاه آخرقلعه فتح الله سرک 7 دست چپ منزل 2 تلفون 07931245و 070281101

25

حزب تفاهم ودموکراسی افغانستان

احمد شاهین

مکرویان سوم بلاک 15 تلفون 070216324

26

سازمان اسلامی افغانستان جوان

سید جواد حسینی

بعد از چهارراهی پل سرخ سرای غزنی کوچه حاجی نادر 070292602

27

حزب صلح ملی اسلامی اقوام افغانستان

عبدالقاهر شریعتی

سرک 5 پروژه تایمنی تعمیر سابقه زرافشان هوتل 070218759

28

حزب وحدت اسلامی افغانستان

محمد کریم خلیلی

کارته چهار مقابل مخابرات تلفون :2501413

29

حزب وحدت اسلامی مردم افغانستان

حاجی محمد محقق

کارته سخی تپه سلام کوچه مسجد محمدیه خانه نمبر3-070278276

30

حزب لیبرال ازادیخواه افغانستان

اجمل سهیل

خانه نمبر6 قلعه فتح الله  عقب حوزه  10 تلفون  070220846

31

حزب فلاح مردم افغانستان

استاد محمد ظریف

ساحه رهایشی پوهنحی تعلیم تربیه پوهنتون بلخ 070517237

32

حزب همبستگی افغانستان

عبدالخالق نعمت

پروان سه جاده پرزه فروشی مقابل حوزه 4 تلفون : 070231590

33

جماعت الدعوه الی القران والسنه  افغانستان

مولوی سمیع الله نجیبی

خیرخانه، گولایی خواجه بغرا تلفون :070293814

34

نهضت ملی افغانستان

احمد ولی مسعود

سرک اول تایمنی مقابل  لوی حارنوالی 070222398

35

دافغانستان دسولی ملی اسلامی  گوند

شاه محمود پوپل زی

سرک 2 کارته نو 070204129

36

حزب آرمان  مردم افغانستان

الحاج سراج الدین ظفری

مارکیت دوم پروژه جدید ناحیه 15 شهر کابل تلفون 079303524

37

حزب پیوند ملی افغانستان

سید منصور نادری

کابل چهارراهی تایمنی 079427689

38

حزب سعادت ملی واسلامی افغانستان

محمد عثمان سالکزاده

سرک اول شاه شهید 079203527

39

حزب آزادی افغانستان

الحاج عبدالملک

کابل شهرنو کوچه قصابی بلاک 511 تلفون 079023686

40

حزب رستاخیزمردم افغانستان

سید ظاهر قائید ام البلادی

کابل سرک سوم پروژه وزیرآباد ناحیه 4 خانه نمبر675تلفون:079372310و 079211725

41

مجمع ملی فعالین صلح افغانستان

شمس الحق نورشمس

پروژه تعدیلی وزیرآباد تلفون 070224497

42

دافغان وطن اسلامی گوند

محمد حسن فیروزخیل

آدرس : کابل منارشاه شهید حصه سوم  تلفون : 079320722

43

حزب آزادیخواهان مردم افغانستان

فدا محمد احساس

خیرخانه حصه اول سرک 1 افسوتربلندمنزل شماره23تلفون 079333913

44

حزب تحریک وحدت المسلمین افغانستان

وزیرمحمد وحدت

مرکزولایت کنرها نزد ریاست مخابرات  کنرتلفون 51150821

45

حزب همبستگی ملی اقوام افغانستان

محمد ظریف ناصری

مکرویان 3بلاک 6 آپارتمان 30 تلفون 070269838و070275682

46

حزب اعتدال ملی اسلامی افغانستان

قره بیک ایزد یار

کابل پروان سوم تلفون :070285222و 070224761

47

حزب ترقی ملی افغانستان

دکتر آصف بکتاش

تخته پل شور بازار مقابل دروازه شمالی بالاحصار 079316243

48

حزب استقلال ملی افغانستان

تاج محمد وردک

سرک 10 وزیراکبرخان جواردفتر مرکزی موسس ه مین پاکی امر تلفون 079302133

49

تنظیم جبهه ملی نجات افغانستان

صبغت الله مجددی

وزیراکبرخان سرک 15 خانه نمبر26 تلفون 070276435

50

حزب وحدت ملی اسلامی افغانستان

محمد اکبری

خوشحال خان چوک اسپین کلی کوچه مسجد امام رضا تلفون : 079348207و 079215376

51

حزب نهضت حاکمیت مردم افغانستان

حیات الله سبحانی

کارته 3 پل سرخ مقابل شفاخانه صلیب سرخ تلفون 079353421

52

حزب وحدت اسلامی ملت افغانستان

قربانعلی عرفانی

ده بوری ایستگاه سابقه دست چپ 070278131

53

حزب نخبگان مردم افغانستان

عبدالحمید جواد

قلعه نجاران حصه اول خیرخانه مینه کابل

54

حزب ملی هیواد

غلام محمد

چهارراهی حصه دوم کارته پروان جواررهنمای معاملات رویانا تلفون 079347486

55

حزب آزادیخواهان میهن

عبدالهادی دبیر

079128171

56

حزب پیوند میهنی افغانستان

سیدکمال سادات

گذر سیاه گرد ناحیه سوم شاروالی شهرمزارشریف ولایت بلخ تلفون 070500400

57

حزب جنبش ملی اسلامی افغانستان

سید نورالله

کابل وزیراکبرخان –سرک 15-کوچه چهارم دست چپ نمبرتلفون رئیس حزب 070511511 نمبرنماینده حزب 079211596و070210104

58

حزب جمعیت اسلامی افغانستان

استاد ربانی

کابل کارته پروان حصه دوم جناح راست بادام باغ 070280911

59

حزب تنظیم دعوت اسلامی افغانستان

عبدالرب رسول سیاف

چهارراهی انصاری سرک اول جوارناحیه 4کابل 070277007و079304636

60

حزب متحد ملی افغانستان

نورالحق علومی

079308484

61

حزب مردم افغانستان

احمد شاه اثر

کابل میرویس میدان افغان مارکیت منزل دوم آپارتمان دهم 070507917

62

حرب ثبات ملی اسلامی افغانستان

محمد سمیع خروتی

079383788

63

د افغانستان دملی مبارزینوگوند

امانت ننگرهاری

مکرویان (3)بلاک 10 کابل 070230234

64

حزب دیموکرات افغانستان

عبدالکبیررنجبر

کابل سرک کلوله پشته منزل شماره 3576تلفون070224422

65

دافغانستان دملی وحدت ولسی تحریک

عبدالحکیم نورزی

شهرنو چهارراهی شهید کابل 070277005

66

حزب اقتدارملی

سید مصطفی کاظمی

کارته سه روبروی لیسه حبیبه کوچه شرکت 070276290

67

حزب افغانستان نوین

محمد یونس قانونی

ناحیه 11حصه اول خیرخانه سرک اول 070222398

68

حزب رفاه ملی

محمد حسن جعفری

کابل چوک ده بوری بطرف آخرپوهنتون سرک 4دست چپ کوچه اول 070293344

69

حزب ملی دریح

حبیب الله جانبداد

بلاک 28اپارتمان 85میکرویان سوم 079319821

70

حزب رفاه افغانستان

میرمحمد آصف ضعیفی

زرغونه میدان ، مقابل کابل بانک ، شهرنو، منزل دوم هوتل باباسالس فون 079321371و070212946

71

حزب امت اسلامی افغانستان

تورن نورآقا احمد زی

شهرولسوالی اشکمش ولایت تخارفون 079349409

72

حزب ملی اسلامی افغانستان

روح الله لودین

ناحیه 8سرک اول شهید کوچه لیسه عالی استاد بیتاب فون 079445060و079410324

73

حزب جنبش دموکراسی مردم افغانستان

محمد شریف نظری

پائین ترازچوک ده بوری سمت غرب لیسه مسلکی هنرها مبایل 079374089

74

حزب مترقی دموکرات افغانستان

محمد ولی آریا

کارته 4سرک اول دست راست کوچه اول 079343030و 079565525

75

حزب دموکراسی افغانستان

الحاج محمد طاووس عرب

قلعه فتح الله ، سرک دوم دست چپ خانه 13فون 070278041

76

حزب مردم مسلمان افغانستان

بسم الله جویان

جاده قلعه نجار ها الی سرور کائنات ، مقابل مغازه کو پراتیفی نمبر 11فون 070283504و070291069

77

حزب الله افغانستان

محمد خالد فاروقی

خوشحال خان مینه کابل ساحه الف  مقابل ادی سابقه کندهار فون ۰۷۹۴۲۱۴۷۴

78

حزب اسلامی افغانستان

محمدخالد فاروقی

خوشحال مینه کابل ساحه الف مقابل هده سابق قندهارفون 079421474

 

 

احزابی که مجوزفعالیت نگرفته اند

 

رديف

             نام حزب

    نام رهبر حزب

            آدرس و شماره تلفون

1

حزب آزادیبخش ملی افغانستان

شمس الحق نایب خیل

ندارد

2

نهضت  ملی صلح افغانستان

سید سمیع اله سادات

ندارد

3

حزب اسلامی تمدن افغان

محمد نبی نافع

ندارد

4

حزب اتفاق حقوق خواهان  اسلامی افغانستان

سید عبدالقهار

ندارد

5

حزب افکارعامه افغانستان

امضای بدون نام

نداده است

6

حزب مردم سالاری اسلامی افغانستان

دکتورسید علی موسوی

کوته سنگی میرویس میدان گلزارنمبر1 منزل سوم اتاق14 تلفون :070052360 و079445029

7

حرکت انقلاب اسلامی وملی افغانستان

احمد نبی

چهارراهی انصاری شهرنوجوارریاست ناحیه 4 شاروالی 070278491

8

دافغانستان مدنی اسلامی ملی تنظیم

محمد عارف حقانی

ندارد

9

                 حزب وحدت ملی اقوام افغانستان

نصرالله بارکزی

ندارد

10

حزب همکارمردم افغانستان

سید خان آقا محبوب یار

ندارد

11

حزب اقتداراسلامی وملی افغانستان

انجینراحمد شاه احمد زی

ندارد

12

حزب متحد ملی اسلامی افغانستان

عبدالمحمد صادق

ندارد

13

حزب متحد اسلامی

انجینروحیدالله سباوون

ندارد

14

نهضت دموکراسی وترقی افغانستان

شیرمحمد بزگر

کابل خیرخانه حصه دوم سرک فرعی خانه 378ناحیه 15گولائی مسجد تلفون 079303024

15

حزب حرکت ملی جوانان افغانستان

داکتر حفیظ الله ابراهیم خیل

ندارد

16

دافغانستان ولسی ترون گوند

سید امیرتحسین

قلعه فتع الله سه راهی لیسه زرغونه فون 079445002و 079316457

17

نهضت اسلامی افغانستان

مولوی محمدمختار (مفلح)

کابل کارته پروان مقابل پارک بهارستان فون070210406